هنرمندان شادگاني در حالي در انتظار مشتري و رونق محصولات دست ساز خود هستند كه حسين هاتفي فارمد، معاون صنايع دستي و هنرهاي سنتي كشور خبر از ناديده گرفته شدن بازار 70 ميليون نفري صنايع دستي مي دهد.
اين وضع در حالي روي داده است كه به نظر مي رسيد پس از سفر اسفنديار رحيم مشايي به خوزستان و ديدار با مردم شادگان كه نتيجه آن منطقه نمونه گردشگري شدن اين شهر جنوبي استان خوزستان بود وضع منطقه عوض شود. اينك دستان زنان شادگان در حالي با تيزي و خشونت برگ هاي درخت خرما حصيري نرم مي بافند كه چشم انتظار تغييري در بازار كار خود هستند.
شادگان جزو شهرهاي خاصي از كشور ماست كه پتانسيل هاي مختلفي را در خود جاي داده است و همين اجتماع فرصت هاي مختلف سبب بي تدبيري مديران و مسوولان متولي اين شهر شده است زيرا به درستي نتوانسته اند از پس نعمت هاي خدادادي كه به منطقه آنها امانت داده شده برآيند.
شادگان منطقه اي با خاك و آب و هواي مرغوب محسوب مي شود و كشاورزي در آن رونق دارد. نخل داري و توليد خارك و خرما وضعيت مطلوبي براي كشاورزي به وجود آورده است. اما فرصتي كه اقليم شادگان در اختيار مردم منطقه قرار داده است به وجود آمدن يك سبك از توليدات صنايع دستي در منطقه است كه به هنر بومي و خاص شادگان تبديل شده است.ني هايي كه در تالاب شادگان مي رويند به يك نوع حصيربافي منحصر به فرد منجر شده و برگ هاي درخت خرما نيز سبك خاص ديگري را رقم زده است.
برگ هاي درخت خرما نازك و تيز است و زنان عرب با مهارتي وصف ناپذير به جنگ آن مي روند زيرا كوچك ترين غفلتي در كار سبب مي شود تا دست آنها مجروح شود. از طرف ديگر برگ درخت خرما به سادگي شكل نمي گيرد و فقط در شرايط خاصي مي توان آن را بافت، به همين دليل كار صنايع دستي زنان عرب و اهالي شادگان روش و شرايط خاصي دارد كه كمتر كسي با آن آشناست و همين سبب بي رونقي بازار كار اين عده از هموطنانمان شده است.
-
مهجور مانده در شرجي هاي خوزستان
شادگان در فاصله اهواز و آبادان در نزديكي آبادان واقع شده است اما از آن جا كه از مسير اصلي اهواز - آبادان خارج مي شود به همين دليل كم تر كسي راه كج كرده به اين منطقه مي رود. در واقع حتما بايد بار سفر به مقصد شادگان بسته باشي تا اين شهر كوچك ميزبانت باشد وگرنه آبادان و خرمشهر در جنوب خوزستان آن قدر جذابيت هاي مختلف دارند كه فرصت را از شما بقاپند كه ديگر زماني براي ديدار با شادگاني ها باقي نمي ماند.
با اين حال تالاب شادگان و جغرافياي اين منطقه نمي تواند از اين غفلت ما در امان بماند زيرا همين دورافتادگي سبب شده تا برخي مسوولان وظيفه خود در حفظ چنين پتانسيل هايي را به درستي انجام ندهند. اما آنچه بيش تر نگران كننده شده است وضع هنرمندان صنايع دستي كار شادگان است.
اين عده را عموما زنان تشكيل مي دهند كه با ركود در كار خود مواجهند.جمال زوري زاده مدير اداره ميراث فرهنگي، گردشگري و صنايع دستي شادگان چندي قبل گفت: «عبابافي دستي شادگان در كشور و حوزه كشورهاي خليج فارس معروف و منحصر به فرد است و حتي برخي از كشورهاي حوزه خليج فارس مواد اوليه عبا را از اين شهر تهيه مي كنند ولي به سبب كمي امكانات اساسي هنرمندي در اين منطقه مهجور باقي مانده است».مهم ترين مانع و معضل پيش روي پيشرفت هنر و اقتصاد ناشي از آن در شادگان فقدان سيستم تبليغاتي موثر و كارآمد است. اين وضع را در چند بخش مي توان بررسي كرد.
نخست اين كه هيچ برنامه مستند تلويزيوني تا كنون به استمرار و سازمان دهي شده درباره وضعيت اين منطقه تهيه نشده است. به تازگي فقط و فقط يك مستند سينمايي از شادگان و تالاب آن تهيه شده كه كفاف شناسايي منطقه و مردم و هنرش را نمي دهد.مسوول اداره ميراث فرهنگي، صنايع دستي و گردشگري شادگان، با اشاره به استعدادهاي بالقوه بي نظيري كه در اين تالاب وجود دارد، خاطرنشان كرد: «قايق سازي، توربافي و حصيربافي بخشي از مهم ترين صنايع دستي بومي و باستاني است كه با معرفي آن در سطح كشور، مي توان فرصت هاي شغلي بي نظيري را براي اهالي آن منطقه ايجاد كرد.»با گذشت زمان هنوز روستاييان شادگان كه دستانشان به تيزي برگ هاي نخل مجروح است تا اثري هنري خلق كنند تا من و شما بخريمش دل مجروحي هم دارند زيرا هيچ مشتري جديدي به بازار آن ها راه نيافته است.
منبع: www.iwna.ir
